Max havelaar

Morgen ontvangen de ministers Bos en Koenders het eerste bankbiljet ter wereld dat geproduceerd is van fairtrade katoen. De nieuwste oplage tien euro biljetten van de Nederlandsche Bank ziet er net zo uit als anders. 'Toch is er sprake van een belangrijk verschil.' Dat zegt Nico Roozen, directeur van Solidaridad en initiatiefnemer van de euro van eerlijke katoen: ‘Dat onze eurobiljetten nu worden gemaakt met katoen gecertificeerd door Max Havelaar is van grote symbolische betekenis en een morele steun voor de moeilijke positie van katoenboeren in ontwikkelingslanden'.

Kunstmatig lage katoenprijs
Bankbiljettenpapier wordt gemaakt van katoen vanwege de slijtvastheid. De wereld katoenmarkt is al lange tijd in crisis, vooral veroorzaakt door landbouwsubsidies van de VS, de Europese Unie en China. De gevolgen van dit wereldwijde subsidiebeleid, overproductie en daarmee een kunstmatig lage katoenprijs, zijn rampzalig voor boeren in ontwikkelingslanden die het meestal zonder steun moeten stellen. Armoede is het gevolg.

Campagne 'eerlijk geld'
Daarom startten Solidaridad, CNV jongeren organisatie en ICCO drie jaar geleden een campagne met als doel de euro van eerlijke katoen te maken. De campagne werd afgesloten met een publieke weddenschap tussen minister Zalm en de jongeren van CNV. De jongeren wonnen en minister Zalm gaf na overleg met de Nederlandsche Bank (DNB) het startschot voor een proefproject.

Resultaat
DNB, Solidaridad en Stichting Max Havelaar hebben twee jaar later het eerste tastbare resultaat bereikt: dit jaar is 31 ton fairtrade gecertificeerde katoen in de productie van het tieneurobiljet verwerkt. Dat is twintig procent van de totale benodigde hoeveelheid katoen in de tientjes van de DNB. Het proefproject kent daarmee een geslaagde start en de samenwerking wordt voortgezet met als doel het aandeel gecertificeerde katoen te laten stijgen. Ook wordt onderzocht of andere nationale banken interesse hebben om het voorbeeld te volgen.

Max Havelaar keurmerk ook voor katoenproducten
Sinds 2005 is het internationale Max Havelaar / Fairtrade keurmerk voor katoen te vinden op textielproducten in Frankrijk, Engeland en Zwitserland. De grondstof voor de tieneurobiljetten van DNB is een bijproduct uit deze productieketens en is afkomstig van gecertificeerde boerenorganisaties in West Afrika. Het Max Havelaar keurmerk biedt boerenorganisaties in ontwikkelingslanden de garantie van een eerlijke prijs die de redelijke kosten van duurzame productie dekt. Er is bovendien een vaste premie die de boeren in staat stelt te investeren in de ontwikkeling van hun gemeenschap. Dit biedt kwetsbare producenten bescherming tegen de te lage wereldmarktprijzen.

Producten en verkooppunten
In Nederland verkoopt Kwantum gordijnen met het Max Havelaar keurmerk, kleding ligt in de wereldmodewinkels van Sari en de interieurwinkels van Jysk verkopen badhanddoeken en keukentextiel. Diverse bedrijven hebben producten in ontwikkeling. Het Max Havelaar keurmerk voor katoen wordt begin 2008 in Nederland gelanceerd.